لینک دریافت فایل خرید پایین توضیحات
فرمت word قابل ویرایش پرینت
تعداد صفحات: 21
روشهای انجام عملیات صحرایی ازمایشگاهی حشرهشناسی پزشکی
تهیه تنظیم:
مهندس احمدعلی حنفی بجد
کلیاتی روشهای مطالعه بندپایان مهم پزشکی شرایط ازمایشگاهی صحرایی
جمعاوری، نگهداری کار نمونه
هر متخصص حشرهشناسی پزشکی، حین انجام تحقیقات صحرایی مجبور صید کردن نمونهها کار انهاست. کار معمولا شامل جمعاوری نگهداری نمونهها روشهای خاصی که عمدتا، گاهی اوقات تنها روشهایی هستند که مطالعه گروه خاصی بندپایان کار میروند. روشها گروههای مختلف حشرات مهم پزشکی همچنین نقاط مختلف، متفاوت هستند. بنابراین، ذیل شرح برخی نکات اساسی میپردازیم روشهای تخصصی فصل مربوط هر گروه ارایه گردیده است.
اصول جمعاوری نمونه کار ان
لوازم جمعاوری
این وسایل سادهترین ابزار، قبیل توریهای حشرهشناسی لولههای صید، تله بسیار تخصصی که اهداف خاصی کار میرود، متفاوتند. نمونهگیری عبارتست جمعاوری نمونهها یک روش استاندارد منظور انجام مطالعه کمی، که میتوان ابزار بسیار متفاوتی استفاده نمود. قسمت فقط برخی نکات ساده اساسی که صورت روتین استفاده بوده صید لازم هستند، بررسی قرار گرفتهاند. انواع مختلف تلهها صید حشرات منظور انجام تحقیقات خاص کار رفتهاند. برخی انها حشرات صورت انفرادی طریق مکانیکی دام میاندازند مثل تلههای مکنده)، حالیکه سایرین استفاده مواد جلب کننده قبیل نور، دیاکسیدکربن بوی بدن میزبان انها صید میکنند.
توریهای حشرهشناسی دستی (شکل 1) معمولا شامل یک کیسه ساخته شده توریهای دارای سوراخهای ریز هستند که دور یک قاب دایرهای متصل گردیده است. قاب جنس الومینیوم بوده طوری طراحی شده که میتوان موقع عدم استفاده، جدا نمود. دلیل ریز بودن جثه اکثر حشرات بندپایان مهم پزشکی، توریها معمولا حشرهشناسی پزشکی ارزش محدودی دارند. وجود این، جمعاوری پشهها طریق حرکت جارویی رویش گیاهی صید مگسهای تسهتسه میزبانهایشان، انها استفاده میشود. هدف صید، مشخص کننده نوع مناسب توری است. حشرات مهم پزشکی، کار کیسههای توری سفید راحت تر است، حالی که جمعاوری پروانهها توری سیاه طرفدار بیشتری دارد.
وسیله جمعاوری مهم دیگر حشرهشناسی پزشکی، اسپیراتور (شکل 2). وسیله که انواع مختلفی دارد، جمعاوری پشهها پشهخاکیها اماکن استراحتشان حتی جمعاوری اکتوپارازیتهایی که وادار ترک میزبانهایشان میشوند، استفاده قرار میگیرد.
اسپیراتورها وسایل ساده، ولی موثری هستند که حشرات کوچک طریق مکیدن داخل، صید میکنند. عمل مکش هوا توسط دهان فرد جمعاوری کننده وسایل حبابی شکل پلاستیکی صورت میگیرد. برخی موارد فنهای کوچکی که نیروی باتری کار میکنند، عمل عهده دارند. سادهترین نوع اسپیراتور، یک لوله شیشهای پلاستیکی شفاف طول حدود 25 سانتیمتر که یک توری یک انتهای قرار گرفته توری یک لوله بلند قابل انعطاف متصل شده است. انتهای دیگر لوله پلاستیکی قابل انعطاف دهان فرد جمعاوری کننده قرار میگیرد عمل مکش هوا، حشرات میتوان سادگی درون لوله شیشهای کشید.
نوع دیگر اسپیراتور دارای یک قسمت شیشهای لوله پلاستیکی طول حدود 15-10 سانتیمتر که دو انتهای توسط یک درپوش مسدود شدهاند. یک لوله شیشهای باریک که هر دو انتها باز درپوش عبور داده میشود. کنار لوله یک لوله پلاستیکی وجود دارد حشرات طریق انتهای لوله باریک دیگری وارد محفظه میشوند. یک تکه توری که انتهای داخلی لوله مکش قرار دارد، جلوی ورود نمونهها محفظه داخل حلق فرد جمعاوری کننده میگیرد.
بسیاری حشرات مهم پزشکی میتوان حتی بدون استفاده توری اسپیراتور طریق قرار دادن یک لوله ازمایش بدون لبه انها که حال استراحت خونخواری هستند، صید نمود. لولهها ویالهای دارای اندازه شکل مختلف کار مناسب هستند.
حشرات کوچک مثل پشهخاکیها میدجهای Culocoides میتوان طریق الکتریسیته ساکن که لولههای پلاستیکی ایجاد میشود، انها چسباند جمعاوری نمود؛ ویژه کار میتوان لولههای ساخته شده جنس پلی استیرن شفاف خوبی انجام داد.
کشتن نگهداری نمونهها
مهمترین نکتهای که باید حین کشتن نگهداری نمونه مد نظر داشت، ویژگیهایی که تشخیص کار میروند. عدم توجه نکته هر یک مراحل اولیه میتواند تعداد زیادی نمونههایی که دقت جمعاوری شدهاند، غیر قابل استفاده سازد. عنوان مثال، پشهها نباید مایعات نگهداری شوند توسط انها جمعاوری گردند؛ زیرا فلسهایی که بدن بالهایشان پوشانده دست خواهند داد کار، تشخیص انها تقریبا غیر ممکن میسازد. همچنین کیفیت نمونه بسیاری حشرات سایر بندپایان صورتی که گذاشته شوند بمیرند، پایین خواهد امد. شناسایی ذخیره طولانی مدت صورت نمونههای استفاده شناسایی سایر نمونهها (نمونههای مرجع)، باید انها طریق تماس دادن یکی ترکیبات کشنده استاندارد، کشت. مواد شامل استات اتیل، اتر، تتراکلرواتان کلروفرم هستند که میتوان انها یک تکه پنبه ریخت پنبه اغشته نمونه یک بطری لوله شیشهای گذاشت. حشرات میتوان طریق سرما دادن (فریز کردن) کشت (اگر چنین امکاناتی شرایط صحرایی وجود داشته باشد). همچنین عنوان اخرین راهکار میتوان نمونهها طریق تماس دود سیگار کشت، اما توجه داشته باشید روش، لوازم دود سیگار الوده میشوندو جمعاوریهای بعدی حشرات صورت زنده، باید نکته مد نظر داشت. راه دیگر کشتن نمونهها، استفاده گرمای شدید نور افتاب است. لاروها میتوان انداختن الکل کشت. افراد بالغ بندپایان کوچک میتوان الکل صورت مونته لام نگهداری نمود. لاروهای بزرگ دوبالان (مثل لارو مگسهای موسیده کالیفوریده) به خوبی اب جوش میتوان کشت. نمونهها اب جوش شکل خود حفظ میکنند چروکیده نمیشوند. بخار حاصل مایعات کشنده دیوارههای بطریها لولههای مرگ، ویژه شرایط گرم نواحی گرمسیری، باقی میماند رعایت نکته مهم که نمونهها محض مردن باید سوزن زدن شیشه مرگ خارج شوند. نمونهها باید بلافاصله پس مرگ، اندازهگیری سوزن زده شوند روش دیگری ذخیره گردند چروکیده شکننده شدن زیاد انها جلوگیری عمل اید. عمل ویژه هر نمونهای که معرض کلروفرم قرار گرفته، باید انجام شود؛ چون ماده کشنده سرعت بدن حشرات سفت شکننده میسازد.
سه روش اساسی نگهداری که صورت عمومی استفادهاند، عبارتند از: خشک، غوطهور مایع مونته لام.
نگهداری صورت خشک، چندین گروه بندپایان ناقل (پشهها، مگسهای سیاه، مگسهای اسب مگسهای وزوزو -blowfly-) مطلوب برخی موارد ضروری است. اسکلت خارجی سخت بدن انها اغلب ویژگیهای مرفولوژیکی خارجی خود حفظ میکند حشرات معمولا صورت سوزن زده شده نگهداری میشوند. نمونههای بزرگ (مثل مگس اسب جنس Tabanus) میتوان مستقیما روشهای بالا مونته کرد، اما نمونههای کوچک لازم که اول یک سوزن بسیار ریز سوزن زده شوند سپس پایه قرار گیرند. یعنی نمونههایی که سوزنهای بسیار ریز سوزن زده شده اند؛ قطعات کوچکی موادی قبیل پلیاورتان مونته میشوند سپس قطعات یک سوزن حمل کننده بلند فیکس میشوند (شکل 3). جلوگیری خطر اسیب دیدن شکستن، نمونه باید نزدیکی وسط سوزن بسیار ریز فیکس شود. گاهی اوقات دیده میشود که مونته نمونه ابتدا سوزن بسیار ریز پایه بلند عبور داده میشود سپس نمونه صورت اریب گوشه سوزن بسیار ریز قرار میگیرد. روش هرگز نباید استفاده شود. میکروسوزنهای استیل ضد زنگ چندین اندازه قطر مختلف، نمونههای اندازههای مختلف ساخته شدهاند. کار چنین سوزنهایی توسط پنس انجام میشود. روش استفاده نمونههای کوچک، چسباندن انها قطعات کارت است. کار بردن سلولویید سایر مواد باید خودداری شود، چرا که نمونهها اغلب پس خشک شدن ماده چسبدار بین میروند.
نگهداری صورت مرطوب، بسیاری بندپایان مهم پزشکی لازم حشرات مرحله لاروی متداول میباشد. بعضی حشرات بالغ (مثل اکتوپارازیت قبیل ککها شپشها) کنهها روش نگهداری میشوند. روش، نمونهها باید یک مایع که متلاشی شدن انها جلوگیری میکند (اتیل الکل اتانول) قرار داده میشوند. سایر مایعات نگهدارنده میتوان فرمالین متیل الکل (متانول) اشاره کرد. وجود این، اولی رنگ نمونهها تغییر میدهد دومی انها ترد شکننده میسازد. گذشت زمان، همه مایعات نگهدارنده باعث سفید بیرنگ شدن نمونهها میشوند؛ اما نگهداری انها تاریکی، روند کار کند میسازد. بسیاری انواع لولهها ویالها، نگهداری نمونهها اتانول مناسب هستند، اما ماده همه ظروف تبخیر میشود؛ حتی اگر درب بسته شده یک چوب پنبه درب قرار گرفته باشد. بنابراین، باید ویالها لولهها امنیت داخل یکسری جارهای بزرگتر که الکل پر شده درب انها کاملا بسته درزگیری شده، قرار داده شوند (شکل 4).
تعدادی بندپایان مهم پزشکی قبیل: میدجها، پشهخاکیها، ککها مایتها باید شناسایی نگهداری طولانی مدت پس شناسایی، صورت لامهای میکروسکوپی مونته شوند. وجود این، میتوان انها صورت موقتی الکل نگهداری کرد. دو نوع اصلی مواد مونته کننده وجود دارند:
موادی که محیط سازنده انها اب است؛ مثل محیطهای برلز پوری.
موادی که محیط سازنده انها حلال الی است؛ مانند کانادا بالزام اوپارال.